Los Angeles, çağdaş sanatın önemli isimlerinden Yoko Ono’nun ikonik performans eseri “Cut Piece”in, sanatçı MPA’nın yorumuyla yeniden hayat bulduğu bir etkinliğe ev sahipliği yaptı. Redcat’te sahnelenen bu performans, The Broad Müzesi’nde devam eden ve büyük ilgi gören “Yoko Ono: Music of the Mind” başlıklı retrospektif sergisiyle eş zamanlı olarak düzenlendi.
Yoko Ono’nun 1965 yılında New York’taki Carnegie Hall’da ilk kez gerçekleştirdiği “Cut Piece”, feminist sanatın ve katılımcı sanat pratiklerinin mihenk taşlarından biri olarak kabul edilir. Sanatçı, sahnede sessizce otururken izleyicileri, elindeki makasla kıyafetinden parçalar kesmeye davet eder. Bu eylem, sanatçının kırılganlığını, izleyici-sanatçı ilişkisindeki güç dinamiklerini ve toplumsal cinsiyet rolleri üzerine sorgulamaları merkeze alır.
MPA’nın 19 Temmuz 2026 Pazar günü gerçekleştirdiği performans, Ono’nun eserine çağdaş bir bakış açısı sunarken, eserin özündeki temel unsurları korudu. Performans, sanatçının sahneye tam giyinik bir şekilde oturması ve yanına bırakılan bir makasla başladı. İzleyiciler, sırayla sahneye çıkarak MPA’nın kıyafetinden istedikleri parçaları kesme fırsatı buldu. Performansın sonunda, bir izleyicinin son giysi parçasını kesmesiyle sona erdi.
The Broad Müzesi tarafından özel olarak görevlendirilen MPA, bu yorum için özenle seçilmiş bir kıyafet tercih etti. Sanatçı, Aliona Kononova tasarımı, asimetrik yakalı heykelsi siyah bir elbise giydi ve United Nude marka topuklularla görünümünü tamamladı. Saçlarını sıkıca toplayarak yüksek bir topuz yapmış olması, performansın odak noktasını kıyafet ve bedene yönlendirdi.
Performansa başlamadan önce kısa bir giriş konuşması yapan MPA, “Cut Piece”in tek bir yorumu olmadığını, Yoko Ono’nun da zaman içinde esere farklı anlamlar yüklediğini belirtti. Ono, 1960’larda eseri toplumsal cinsiyet temelli şiddetin bir keşfi olarak ele alırken, 2003’teki son kendi performansında ise kesilen kumaş parçalarını izleyicilerle paylaşılan bir barış teklifi ve hediye olarak yorumlamıştı. MPA ayrıca, Ono’nun 11 Eylül sonrası dünyada kişisel kırılganlığa dair 2008 tarihli bir açıklamasını da okudu. Bu açıklamada, ABD’li barış aktivisti Rachel Corrie’nin Gazze’deki ölümü ve medyanın duyularımıza aralıksız “saldırması” gibi konulara değiniliyordu.
MPA, kendi sanatsal pratiğinde artık soyunarak performans yapmadığını ancak “Cut Piece” için bu teklifi kabul ettiğini ifade etti. Sahnedeyken sağ elini barış işareti (V) şeklinde tuttu, ardından elini çevirerek makas hareketi yaptı ve tekrar barış işaretine döndü. Bu jest, eserin barındırdığı potansiyel zıtlıkları –şiddet tehdidi ile topluluğun iyileştirici veya koruyucu gücü– sade ve anlamlı bir şekilde ortaya koydu.
Performans boyunca izleyicilerin genel tutumu oldukça dikkat çekiciydi. Sahneye çıkan katılımcılar, sanatçıya karşı büyük bir saygı ve incelikle yaklaştı. Çoğu izleyici, MPA’nın seviyesine diz çökerek veya eğilerek kumaştan parça kesmeye çalıştı ve makası dikkatlice, sanatçıya dönük olmayacak şekilde yere bıraktı. Bazı izleyicilerin kendi giysilerinden küçük parçalar keserek dayanışma göstermesi de gözlemlendi. Bu etkileşim, eserin katılımcılık boyutunu ve izleyici ile sanatçı arasındaki hassas bağı bir kez daha vurguladı.
64 dakika süren performansın sonunda MPA, oturduğu minderi kaldırarak Yoko Ono’nun “Vücudum zihnimin yarasıdır” sözünü gösterdi. Ardından minderi çevirerek kendi ifadesi olan “Vücudum (g)rapes&vines’tan yapılmıştır” sözünü sergiledi ve sahneden ayrıldı. Bu kapanış, eserin çok katmanlı yapısını ve sanatçının kişisel yorumunu derinleştiren bir an oldu.
Yoko Ono’nun eserleri ve yaşamı, sanat dünyasında her zaman tartışmalara yol açmış, ancak etkisi hiçbir zaman azalmamıştır. The Broad Müzesi’nde 11 Ekim’e kadar ziyaret edilebilecek “Yoko Ono: Music of the Mind” retrospektifi, sanatçının yaratıcı dehasını ve çığır açan çalışmalarını geniş bir perspektiften sunuyor. MPA’nın “Cut Piece” yorumu ise, bu retrospektifin önemli bir tamamlayıcısı olarak, Ono’nun mirasının günümüz sanatçıları üzerindeki etkisini ve performans sanatının dinamik yapısını bir kez daha gözler önüne serdi.
Bu haber, The Art Newspaper'ın 22 Temmuz 2026 tarihli "Yoko Ono’s most famous performance art piece cuts both ways in Los Angeles" başlıklı yazısından derlenmiştir. Kaynak: The Art Newspaper.
